Organik Tarım

1970 li yıllarda Amerika Birleşik Devletlerinde yeşil devrim olarak lanse edilen pestisit ve  kimyasal gübrelerin keşfi ve yaygın olarak kullanılmaya başlanması Avrupa birliğinin destekleme politikaları sonucunda entansif tarım hızla yayılmıştır.

Geçen yıllar uygulanan entansif tarım yöntemlerinin görünür veriminin ötesinde uzun vadede oluşturduğu tarımsal, ekolojik, sağlıksal ve toplumsal zararlar göz önünde bulundurulduğunda ekolojik yada organik tarımın önemini yeniden ortaya cıkarmıştır.

Ekolojik – Organik tarım yönteminde, kimyasal gübre, ilaçlama, hormon gibi dış etkenler kesinlikle kullanılmaz.Organik tarıma atalarımızın doğal üretim yöntemlerinin günümük tarımal bilgiler ışığında yapılmasıdır da diyebiliriz.

Organik Tarımın Önemi:

• Organik tarım belli disiplin ve ekolleri olan bir tarım çeşididir. Temelde başta toprak olmak üzere su, hava, çevre ve doğada yaşayan diğer canlılara zarar vermeyen ve hayvanları koruyan bir üretim anlamına gelmektedir. Kullanılan bir tarımsal ilaç o sebzeyi tüketenleri tehdit ettiği kadar kullanıldığı ortamın ekolojisini de kötü yönde etkilemektedir. Kullanılan ilaç o alanda yaşayan yemlenen hayvanlar vasıtası ile dolaylı yollarla tekrar insanlara ulaştığı gibi yağmur suları ile çevredeki su kaynaklarına, dere ve göllere karışarak buralarda yaşayan canlılara, hatta bunlarla beslenen kuşlarla çok daha uzaklara olumsuz etkilerini taşımaktadır. Organik tarımda temel hedeflerden biride ekolojiyi koruyarak sömüren değil  sürdürülebilen bir tarım olmasıdır.


•  Üretilen ürünlerin kolayca izlenebilmesi ve her aşamada denetlenebilmesi ile tarımda ciddi bir denetim eksikliğini giderebilir.


• Üretilen ürünlerin insan sağlığına zarar verebilecek kimi atıkları barındırmasının önüne geçerek hastalıkların yayılması/oluşmasını ciddi oranda engelleyebilir.


• Organik tarım yalnızca insan sağlığını değil, aynı zamanda yaşam alanımız olan dünyanın korunmasını da sağlar.


• Mevcut tarım topraklarının azalmasını, çölleşmesini, kullanılamaz hale gelmesini ve sömürülmesini de engeller organik tarımda bölümlere ayrılanlar vardır tarım ve organik olan meyveler, sebzeler vb.

Organik tarım başlangıçta çekirdek aile tarafından  kendi bahçesinde uygulanan bir yöntem olarak karşımıza çıksa da  organik sebze ve organik meyveye oluşan etkili talep neticesinde ticari bir boyut kazanmak zorunda kalmıştır. Özellikle hazır bebek gıdalarında ve mamalarında kullanılan sebze ve meyvelerin organik tarım ürünü olması şartı bu sürecin hızlı gelişimini ortaya çıkarmıştır.

Organik ürünler ticarete konu olunca beraberinde kontrol ve sertifikasyona ilişkin yasal düzenlemeler gündeme gelmiştir. Avrupa da önceleri her ülke kendine göre bazı düzenlemeler yapmış, daha sonra 24 Haziran 1991 tarihinde Avrupa Topluluğu içinde organik tarım faaliyetlerini düzenleyen 2092/91 sayılı yönetmelik yayınlanarak yürürlüğe girmiştir.

Ülkemizde organik tarım faaliyetleri 1986 yılında Avrupa daki gelişmelerden farklı şekilde, ithalatçı firmaların istekleri doğrultusunda, ihracata yönelik olarak başlamıştır. Önceleri ithalatçı ülkelerin bu konudaki mevzuatına uygun olarak yapılan üretim ve ihracata, 1991 yılından sonra Avrupa Topluluğunun yukarıda adı geçen Yönetmeliği doğrultusunda devam edilmiştir. Daha sonra 2092/ 91 sayılı yönetmeliğin 14 Ocak 1992 tarihinde yayımlanan 94 /92 sayılı ekinde; Avrupa Topluluğuna organik ürün ihraç edecek ülkelerin uymak zorunda olduğu hususlar ayrıntıları ile belirtilmiş ve ülkelerin kendi mevzuatlarını uygulamaya koymaları ve bu mevzuatın da dahil olduğu çeşitli teknik ve idari konuları içeren bir dosya ile Avrupa Topluluğuna başvurmaları zorunluluğu getirilmiştir.

Avrupa Topluluğu ndaki bu gelişmelere uyum sağlamak üzere Tarım ve Köyişleri Bakanlığı çeşitli kurum ve kuruluşların işbirliği ile Yönetmelik hazırlama çalışmalarına başlamış ve "Bitkisel ve Hayvansal Ürünlerin Ekolojik Metotlarla Üretilmesine İlişkin Yönetmelik" 24.12. 1994 tarihli ve 22145 sayılı Resmi Gazete de yayınlanarak yürürlüğe girmiştir. Bu Yönetmeliğin bazı maddelerinde uygulamada rastlanılan aksaklıkları gidermek ve organik tarım faaliyetleri sırasında yapılacak kusur ve hatalara karşı uygulanacak yaptırımların da yönetmelikte yer alması için, 29.06.1995 tarihli ve 22328 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan yönetmelik ile değişiklik yapılmıştır. Daha sonra 11.07.2002 tarihli ve 24812 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan “Organik Tarımın Esasları ve Uygulanmasına İlişkin Yönetmelik” yürürlüğe girmiştir. Organik ürünlerin üretimi, tüketimi ve denetlenmesine dair kanun tasarısı Hükümetin acil eylem planı içerisinde yer almış ve 5262 sayılı “Organik Tarım Kanunu” 03.12.2004 tarihli ve 25659 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmıştır. Bu Kanuna gereğince hazırlanan “Organik Tarımın Esasları ve Uygulanmasına İlişkin Yönetmelik” 10.06. 2005 tarihli ve 25841 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.

Organik Tarım Kanun ve Yönetmelik esaslarına göre üretilen bitkisel ve hayvansal tüm ürünler organik olarak değerlendirilir ve Yönetmelikte ayrıntıları verilen etiket ve özel organik tarım logosu ile pazarlanır.

"Avrupa Topluluğuna Organik Ürün İhraç Eden 3.Ülkeler" listesinde yer almak üzere de gerekli bilgileri içeren bir "Teknik Dosya" hazırlanarak öngörülen süre içinde Dışişleri Bakanlığı kanalıyla resmi başvuru yapılmıştır.

Anahtar Kelimeler: Organik Tarım, Organik sebze, Organik meyve, Organik sebze Yetiştiriciliği, Organik meyve yetiştiriciliği, Organik salatalık, Organik Domates, Organik biber, Organik Enginar, Organik Tarım Mevzuatı, Organik Tarımın Önemi, Organik Tarım Kuralları, Organik Gübre, sebzelerin besin değeri, Ekolojik sistem